Co to jest dziecięce porażenie mózgowe?

Dziecięce porażenie mózgowe to jak w przypadku wielu innych zaburzeń w obrębie mózgowia - nie jedna choroba, a raczej zespół chorobowy obejmujący wiele dysfunkcji mózgu. Zaburzone mogą być niemal wszystkie funkcje mózgu, lecz głównie są to zaburzenia ruchu oraz postawy pochodzenia mózgowego (zaburzenia neuromotoryczne) takie jak niedowłady kończyn dolnych i górnych, porażenia, mimowolne ruchy, zaburzenia równowagi lub napięcia mięśniowego. Dodatkowo w dziecięcym porażeniu mózgowym może występować upośledzenie umysłowe, zaburzenia słuchu, mowy, wzroku, padaczka a także zaburzenia zachowania. Przyczyny dziecięcego porażenia mózgowego nie są do końca poznane jednak najczęściej wymienia się upośledzenie zaopatrzenia mózgu w tlen.

Kilka faktów na temat dziecięcego porażenia mózgowego

Rehabilitacja Pacjentów z dziecięcym porażeniem mózgowym

Proces terapeutyczny dziecka z dziecięcym porażeniem mózgowym powinien być kompleksowy, a wiec wymaga pomocy zespołu specjalistów oraz zaangażowania opiekunów (najczęściej rodziców) i jeśli to możliwe - zaangażowania Pacjenta. Zespół specjalistów powinien się składać z lekarza, który monitoruje przebieg choroby i wprowadza stosowane na danym etapie leczenie farmakologiczne oraz rehabilitanta, w roli którego najczęściej występuje fizjoterapeuta. Z naszego punktu widzenia fizjoterapia, choć jest najważniejszym i podstawowym zbiorem technik rehabilitacyjnych - nie jest jedyna. Rehabilitacja to pojęcie które odnosi się do celu jakim jest przywrócenie sprawności, natomiast fizjoterapia to metoda jego osiągania. Szczególnie w ramach neurorehabilitacji - fizjoterapię należałoby uzupełnić o nowoczesne technologie wspomagające proces uczenia motorycznego. Technologie te nalezą najczęściej do grupy tzw. interfejsów nerwowych, a dziedzina wiedzy która się zajmuje ich rozwojem i stosowaniem nazywa się inżynierią nerwową.

Pod wpływem rehabilitacji, obraz kliniczny dziecięcego porażenia mózgowego u danego Pacjenta zmienia się. Jest to możliwe dzięki zjawisku neuroplastyczności mózgu. Urządzania wspomagające i ukierunkowujące tą plastyczność stanowią nieocenioną pomoc w codziennej neurorehabilitacji. Ma to również wpływ na stan psychiczny rodziców, ponieważ sprzęt i pomoc w codziennych treningach daje im pewną kontrolę nad procesem neurorehabilitacji oraz stanowi duży wkład w pomoc dla dziecka.

Mimo iż zmiany plastyczne pozwalają na poprawę - bardzo ważne jest uświadomienie sobie, że na dziecięce porażenie mózgowe nie ma lekarstwa a proces rehabilitacji będzie długotrwały a jego efekty mogą być bardzo zróżnicowane w zależności od Pacjenta i zależą mocno od stopnia uszkodzenia mózgu. Niemniej, postęp w dziedzinie technologii neurorehabilitacyjnych może odmienić sytuację na korzyść i przyspieszy zarówno sam proces rehabilitacji jak i zwiększy jej skuteczność.

Z naszych usług najlepiej skorzystają Pacjenci z dziecięcym porażeniem mózgowym którzy nie mają upośledzenia umysłowego (lub upośledzenie w stopniu lekkim) oraz nie mają znacznego zaburzenia układu wzroku i słuchu. Dotyczy to głównie dzieci z problemami w obrębie kończyny górnej lub dolnej które poza tym funkcjonują normalnie. Jednym z elementów niektórych technik jakich używamy jest elektrostymulacja (więcej w dziale metody). Niektóre dzieci z dziecięcym porażeniem mózgowym są nadwrażliwe na dotyk, a więc elektrostymulacja może im również przeszkadzać. Jednak okazuje się, że wg badań naukowych stymulacja dotykowa (a więc aktywacja receptorów czuciowych w skórze) powoduje korzystny wpływ na układ nerwowy i pozwala osiągną lepsze efekty terapeutyczne.

Polecamy również zapoznać się z fragmentem tekstu z artykułu o "Uszkodzeniach mózgu", a mianowicie - "Czym jest, a czym nie jest neurorehabilitacja motoryczna".

Bibliografia:

  1. Andruszczak B., Buraczyńska-Andrzejewska B., Krauss H. i in., Wielopłaszczyznowa opieka nad dzieckiem z mózgowym porażeniem dziecięcym, Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu, 2012, Tom 18, Nr 4, 314-318.
  2. Gajewska E., Nowe definicje i skale funkcjonalne stosowane w mózgowym porażeniu dziecięcym, Neurologia dziecięca, Vol. 18/2009, nr 35.